Lãi suất thấp tưởng là dễ làm ăn kinh doanh nhưng thực ra là ngược lại.
Lãi suất trên 12%/năm thì buôn bán gì cũng có lời và mở rộng càng nhiều càng tốt.
Lãi suất 11~12%/năm thì duy trì việc kinh doanh không mở rộng.
Lãi suất 9-10% thì giữ những mô hình kinh doanh tốt, loại bỏ mô hòi kinh doanh trung bình hoặc kém.
Lãi suất 7~8% thì thu hẹp dần ngay cả mô hình kinh doanh đang tốt.
Lãi suất 6% trở xuống thì đóng cửa gấp mọi hoạt động kinh doanh, hạn chế tiền ra.
Đây gần như là quy luật bất thành văn của nền kinh tế. Ví dụ lãi suất dưới 8% thì trừ khi bạn có mô hình kinh doanh tốt, còn không bạn sẽ quay lại đi làm thuê, hoặc về quê sống điền viên. Hoặc làm quả xe đẩy mà ra vỉa hè kinh doanh và không tốn chi phí cố định như mặt bằng hay nhân công.
Về phía ngân hàng thì sao? Nếu bạn tưởng họ thích lãi suất thấp thì cũng lại nhầm. Lãi suất càng cao, họ cho vay càng nhiều và lời càng nhiều.
Lãi suất đồng nghĩa với nền kinh tế sôi động, và cho phép biên độ lạm phát cao. Lúc đó, mọi người ai cũng vay tiền và tiêu tiền - cũng một phần vì lãi suất cao nên tiền mất giá và mọi người có cảm giác mình giàu lên. Nếu nghĩ là lãi suất thấp thì mọi người tranh thủ vay tiền thì cũng nhầm: Nhu cầu tiêu dùng kém, nền kinh tế kém triển vọng và mọi người khư khư giữ tiền mà không tiêu. Một phần vì lãi suất thấp thường hàm ý là lạm phát cũng thấp, nên nhu cầu tiêu tiền trước khi tiền mất giá cũng giảm đi.
Hãy nhìn Nhật Bản. Mấy thập niên gần đây lãi suất của họ bằng 0 hoặc thậm chí là âm. Bạn nghĩ nền kinh tế của họ sôi động? GDP của họ giảm đi hàng năm, thu nhập bình quân đầu người cũng vậy. Thị trường việc làm thì thực sự ảm đạm.
Hay trong nước hiện nay, giá cho thuê nhà đã giảm 30~50%, bạn nghĩ đó là cơ hội? Giá thuê mặt bằng càng giảm lại càng làm tăng nguy cơ cạn vốn và phá sản. Có nhiều người đã kinh doanh trở lại sau đại dịch khi mặt bằng giảm và nghĩ rằng nhu cầu sẽ bùng nổ, và cái mà họ gặp là một thị trường hoàn toàn ảm đạm chẳng hiểu nhu cầu đã biến đâu mất. Và cứ tưởng mặt bằng giảm giá 20% sẽ giúp dễ dàng kiếm ra lợi nhuận thì hiện tại, mức giá thuê đó cực kỳ đắt đỏ khi mức giảm giá hiện tại lên tới 40~50%. Có ai chắc là nó sẽ không còn giảm nữa?
Vì nếu một người thuê mặt bằng 25 triệu mà họ phải bỏ đi sau đâu đó 6 tháng, người thuê sau sẽ dè chừng vì điều đó nghĩa là mức thuê "rẻ" đó vẫn quá đắt đỏ so với nhu cầu tiêu dùng ảm đạm.
Với lãi suất thấp như hiện nay, cho dù bạn có mô hình kinh doanh tốt nhưng không có người chống lưng (bố giàu hay người có quyền lực đảm bảo không ai nhũng nhiễu bạn mà bạn không phải trả tiền cho người đó - tốt nhất cũng là bố quyền), bạn không chỉ mất chi phí đầu tư mà mất cả tiền mà những kẻ nhũng nhiễu chặt chém bạn, hoặc các khoán phạt to và nó có thể ám bạn tới tận 10 năm sau do truy thu.
Hi vọng lãi suất sẽ thấp hơn nữa? Người gửi tiền họ chẳng cảm thấy tiền họ tăng lên nhiều đâu, và họ có cảm giác mình nghèo khó hay dậm chân tại chỗ, và họ lại càng thắt chặt chi tiêu hơn.
Lãi suất cao có cái hay là làm mọi người ảo tưởng mình đang giàu có, dù thực ra họ đang nghèo đi nếu so với giá bất động sản trước đây hay giá vàng ngày nay. Khi cảm giác giàu có, họ tiêu tiền.
Lãi suất cao = Cảm thấy tài sản tăng = Tự thưởng, tiêu tiền
Lãi suất thấp = Cảm thấy tài sản dậm chân tại chỗ = Tự thương cảm, tiết kiệm không chi tiêu
Nhưng lãi suất mà duy trì cao mãi sẽ làm nợ xấu bất động sản phình to, làm sụp đổ các doanh nghiệp bất động sản lớn, kéo theo là các ngân hàng.
Để cứu tư bản thân hữu thì phải hạ lãi suất, và phải ngày càng hạ. Câu chuyện giảm phát và trì trệ kinh tế Nhất Bản từ khi vỡ bong bóng bất động sản những năm 90 bắt đầu như thế.
No comments:
Post a Comment