Vì sao lương IT tại Việt Nam không cao?

Vì Việt Nam chưa có thương mại điện tử (EC) và ngành IT thực sự mà chỉ làm công việc gia công phần mềm.

GIA CÔNG PHẦN MỀM = IT OUTSOURCING 

(OFFSHORE)

Việc gia công phần mềm gọi là IT Outsourcing hay Offshore. Người Nhật thì thích gọi là Offshore hơn. Và các công ty IT tại Việt Nam phần lớn là nhận gia công cho Nhật Bản. Ngành IT Việt Nam không có sản phẩm mà chỉ gia công lại sản phẩm cho các công ty IT Nhật.

Các công ty Âu Mỹ thì họ cũng ít làm ăn với công ty IT Việt Nam mà họ chuộng Ấn Độ, Trung Quốc vì các nước này giỏi IT và thường là giỏi tiếng Anh và giao tiếp hơn (nhất là Ấn Độ). Sở dĩ người Nhật chọn Việt Nam vì tiền công rất rẻ và hơn nữa, người Nhật đã quy định hết quy trình lập trình chỉ cần thuê người viết mã (coding).

"Người Nhật đã quy định 100% quy trình lập trình, chỉ cần thuê công nhân viết mã (coder)"

Vì ở Việt Nam chỉ làm coder nên lương không cao. Ngay cả tên biến số người Nhật cũng không cho Việt Nam đặt. Vì nếu cho VN tự do làm thì sẽ hỏng dự án. Ngành IT trước đây là ngành được yêu thích nhưng sớm lụi tàn chính vì tiền lương không cao. Đây là mô hình offshore gia công phần mềm:

Mô hình offshore (outsourcing) phần mềm Nhật ⇒ Việt.

Ngành IT tính nhân lực bằng (man x month)

Nghề IT Communicator có gì hay?

Nghề gì không phải lập trình (code) mà lương cao hơn lập trình viên (programmer)?
Nghề IT Communicator (thường gọi tắt là Comtor) và trình độ cao hơn nữa là BSE hay BrSE (Bridge System Engineer, kỹ sư cầu nối).
Lương trung bình IT Communicator: 500 ~ 1000 USD
Lương tối đa: 1500 USD

Nghề IT Communicator là gì và vì sao làm nghề này?

Thông thường khi nhận công việc từ Nhật Bản về Việt Nam làm gia công (gọi là outsourcing) thì sẽ cần thông dịch viên, phiên dịch viên tức là Interpreter/Translator. Tuy nhiên, thông dịch viên thường chỉ rành tiếng Nhật mà không rành về nghề chuyên môn nên lương của thông dịch viên tương đối hạn chế. Trong ngành IT để dịch tốt bạn không chỉ cần tiếng Nhật mà cần phải hiểu từ ngữ IT nên sinh ra nghề IT Communicator. Đây là nghề làm cầu nối giao tiếp giữa phía Nhật Bản muốn ủy thác gia công dự án (outsourcing) cho công ty IT tại Việt Nam.

Yêu cầu để có thể làm IT Communicator

☑Tiếng Nhật tốt, N2 trở lên và có ý định học lên N1 (qua công việc, học tại công ty, …)
☑Kỹ năng dịch cơ bản tốt, có khả năng dịch tài liệu
☑Có thể tìm hiểu để dịch đúng thuật ngữ, từ ngữ về IT
☑Kỹ năng giao tiếp (communication) với con người tốt
☑Tiếng Anh khá sẽ khá có lợi thế, vì đa số thuật ngữ IT là từ tiếng Anh

Công việc chính của bạn là dịch tài liệu và dịch email nhưng bạn cũng phải gặp gỡ khách hàng Nhật Bản lắng nghe trực tiếp từ họ và truyền đạt lại cho lập trình viên IT Việt Nam hiểu đúng và chính xác yêu cầu cần làm gì. Vì thế, vai trò của bạn rất quan trọng trong các dự án để giúp các trưởng nhóm nắm được nội dung dự án cũng như giúp các PM (Project Manager, quản lý dự án) và BSE (kỹ sư cầu nối) không bị quá tải. Nếu bạn làm chậm hay làm lỗi thì dự án sẽ bị ách tắc. Đó là lý do mà lương bạn có thể cao hơn cả lập trình viên.

IT Communicator chịu áp lực từ 3 phía

⇒Khách hàng người Nhật
⇒Trưởng nhóm IT và coder người Việt (team IT)
⇒Cấp trên của bạn (trưởng nhóm IT Comtor hay PM hay BSE)

Sơ đồ quan hệ trong dự án IT của IT Comtor.

Nếu bạn làm không tốt thì PM hay BSE sẽ phải gánh thay cho bạn và bạn sẽ gặp rắc rối. Nếu dự án chậm tiến độ thì khách hàng sẽ áp lực cho bạn. Và nếu bạn truyền tải nội dung IT không đúng, ví dụ dự án khó, rắc rối, thì bạn sẽ nhận được rất nhiều phàn nàn (claim) từ lập trình viên người Việt. Nhiều người còn đổ cho bạn gánh luôn lỗi viết mã (coding) của họ cho bạn vì lý do bạn dịch sai hay không rõ ràng ^^ Lương cao thì trách nhiệm cao và nhiều rủi ro thôi.

Nhưng niềm vui nghề IT Communicator là gì?

Làm việc thì phải có niềm vui chứ. Và niềm vui là thứ không bao giờ thiếu và không thể thiếu nếu bạn định thành người làm việc chuyên nghiệp (プロ). Niềm vui trong công việc tiếng Nhật gọi là やりがい (YARIGAI, 遣り甲斐). Vậy yarigai nghề IT Communicator là gì?